Ωλένια Νευρίτιδα – Σύνδρομο Καναλιού του Guyon

Η ωλένια νευρίτιδα στο κανάλι του Guyon, γνωστή και ως σύνδρομο καναλιού του Guyon ή ulnar tunnel syndrome, είναι νευροπάθεια συμπίεσης του ωλένιου νεύρου στην παλαμιαία επιφάνεια του καρπού. Αν και είναι σαφώς σπανιότερη από το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα, μπορεί να προκαλέσει σημαντικά αισθητικά και κινητικά προβλήματα στο χέρι.

Η κλινική εικόνα εξαρτάται από το ακριβές σημείο πίεσης μέσα στο κανάλι. Για αυτό άλλοι ασθενείς εμφανίζουν κυρίως μούδιασμα και άλλοι κυρίως αδυναμία. Με λίγα λόγια, το νεύρο διαμαρτύρεται διαφορετικά ανάλογα με το πού το στριμώχνεις.

Τι είναι το κανάλι του Guyon;

Το κανάλι του Guyon είναι ένας στενός ανατομικός χώρος στην παλαμιαία πλευρά του καρπού, ανάμεσα στο πισοειδές και στο άγκιστρο του αγκιστρωτού.

Από αυτό το κανάλι περνούν:

• το ωλένιο νεύρο

• η ωλένια αρτηρία

• οι συνοδές φλέβες

Μέσα στο κανάλι, το ωλένιο νεύρο διακλαδίζεται σε:

• επιπολής αισθητικό κλάδο, που δίνει αίσθηση στο μικρό δάκτυλο και στο ωλένιο μισό του παράμεσου

• εν τω βάθει κινητικό κλάδο, που νευρώνει τους περισσότερους ενδογενείς μύες της παλάμης

Αυτό εξηγεί γιατί η συμπίεση μπορεί να προκαλέσει είτε αισθητικά είτε κινητικά συμπτώματα είτε και τα δύο μαζί.

Ζώνες βλάβης στο κανάλι του Guyon

Η συμπίεση του ωλένιου νεύρου χωρίζεται κλασικά σε τρεις ζώνες.

Ζώνη 1

Η πίεση βρίσκεται πριν από τον διαχωρισμό του νεύρου σε αισθητικό και κινητικό κλάδο.

Σε αυτή την περίπτωση εμφανίζονται:

• μούδιασμα

• παραισθησίες

• μυϊκή αδυναμία

Δηλαδή μικτή εικόνα, αισθητική και κινητική μαζί.

Ζώνη 2

Η πίεση αφορά τον εν τω βάθει κινητικό κλάδο.

Εδώ η εικόνα είναι κυρίως κινητική:

• αδυναμία στις λεπτές κινήσεις

• απώλεια δύναμης

• ατροφία των ενδογενών μυών της παλάμης

Χωρίς σημαντικά αισθητικά συμπτώματα.

Ζώνη 3

Η πίεση αφορά τον επιπολής αισθητικό κλάδο.

Σε αυτή τη ζώνη εμφανίζονται κυρίως:

• μούδιασμα

• παραισθησίες

• υπαισθησία στο μικρό δάκτυλο και στο ωλένιο ήμισυ του παράμεσου

Χωρίς κινητική αδυναμία.

Πόσο συχνό είναι;

Το σύνδρομο καναλιού του Guyon είναι πιο σπάνιο από το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα και παρατηρείται συνήθως σε ηλικίες 20–50 ετών.

Εμφανίζεται συχνότερα σε:

• ποδηλάτες, λόγω παρατεταμένης πίεσης στο τιμόνι

• άτομα που χρησιμοποιούν εργαλεία

• επαγγελματίες με επαναλαμβανόμενη φόρτιση στον καρπό

• αθλητές με χρόνια μηχανική καταπόνηση

Το λεγόμενο handlebar palsy στους ποδηλάτες είναι από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα.

Αίτια ωλένιας νευρίτιδας στον καρπό

Η πίεση του ωλένιου νεύρου στο κανάλι του Guyon μπορεί να οφείλεται σε διάφορες αιτίες.

Οι συχνότερες είναι:

• γαγγλιακές κύστεις

• λιπώματα ή άλλες χωροκατακτητικές βλάβες

• ανευρύσματα

• κατάγματα ή παραμορφώσεις του πισοειδούς ή του αγκιστρωτού

• χρόνια πίεση από ποδηλασία ή χρήση εργαλείων

• εκφυλιστικές ή φλεγμονώδεις αλλοιώσεις

• μετεγχειρητικές ουλές

Άλλο πράγμα δηλαδή μια κύστη που πιέζει το νεύρο και άλλο η χρόνια πίεση από καθημερινή καταπόνηση. Το αποτέλεσμα όμως μπορεί να μοιάζει αρκετά.

Συμπτώματα

Τα συμπτώματα εξαρτώνται από τη ζώνη της βλάβης, αλλά συνήθως περιλαμβάνουν:

• μούδιασμα στο μικρό δάκτυλο

• μούδιασμα στο ωλένιο ήμισυ του παράμεσου

• παραισθησίες στην παλαμιαία πλευρά του χεριού

• αδυναμία στις λεπτές κινήσεις

• μειωμένη δύναμη σύλληψης

• δυσκολία στο γράψιμο ή στο κούμπωμα ρούχων

• ατροφία των μεσοστέων μυών

• ατροφία του πρώτου ραχιαίου μεσόστεου

Σε παραμελημένες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί και η χαρακτηριστική παραμόρφωση ulnar claw hand.

Διάγνωση

Η διάγνωση βασίζεται στο ιστορικό, στην κλινική εξέταση και στις εξειδικευμένες εξετάσεις.

Κλινική εξέταση

Ο ορθοπαιδικός ή μικροχειρουργός αξιολογεί:

• την αισθητικότητα των δακτύλων

• τη μυϊκή ισχύ

• την ατροφία ενδογενών μυών

• ειδικές δοκιμασίες όπως Froment, Wartenberg και Jeanne

Οι δοκιμασίες αυτές βοηθούν να εντοπιστεί αν υπάρχει λειτουργική ανεπάρκεια των μυών που νευρώνονται από το ωλένιο νεύρο.

Ηλεκτρομυογράφημα

Το ηλεκτρομυογράφημα είναι ιδιαίτερα χρήσιμο γιατί βοηθά:

• να επιβεβαιωθεί η πίεση του ωλένιου νεύρου

• να εντοπιστεί το επίπεδο της βλάβης

• να εκτιμηθεί η βαρύτητα της νευροπάθειας

Υπέρηχος και μαγνητική τομογραφία

Σε περιπτώσεις όπου υπάρχει υποψία γαγγλίου, όγκου ή άλλης χωροκατακτητικής βλάβης, μπορεί να ζητηθεί:

• υπερηχογράφημα

• μαγνητική τομογραφία

Διαφορά από το σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα

Η διαφορά είναι απλή αλλά σημαντική.

Στο σύνδρομο καρπιαίου σωλήνα πιέζεται το μέσο νεύρο και μουδιάζουν:

• ο αντίχειρας

• ο δείκτης

• ο μέσος

• μέρος του παράμεσου

Στο σύνδρομο καναλιού του Guyon πιέζεται το ωλένιο νεύρο και μουδιάζουν:

• το μικρό δάκτυλο

• το ωλένιο μισό του παράμεσου

Άρα άλλο νεύρο, άλλο «χάρτης» στο χέρι.